Geschiedenis van Parklaan, Bilthoven, Bilthoven Zuid Oost

Bilthoven, Bilthoven Zuid Oost, Utrecht

Geschiedenis van Bilthoven

De Parklaan in Bilthoven werd op 15 december 1920 officieel benoemd en vormt sindsdien de lommerrijke hoofdader van het historische villapark Overbosch. De aanleg van de laan hangt nauw samen met de opkomst van Bilthoven als groen forensendorp aan de spoorlijn Utrecht-Zwolle, waar het plaatselijke station in 1917 de naam Bilthoven kreeg. Rond 1918 startte ten oosten van de Soestdijkseweg Zuid en ten zuiden van de Boslaan de verkaveling van het bosrijke terrein tussen de zeventiende-eeuwse buitenplaats Jagtlust en landgoed Houdringe tot een nieuw villapark. Op 15 december 1920 stelde de gemeenteraad van De Bilt voor de twee nieuwe hoofdwegen de namen Parklaan en Overboschlaan vast; aanvankelijk liep de Parklaan met een westelijke knik via de huidige Hoflaan naar de Soestdijkseweg Zuid.

Vanaf 1920 liet bouwondernemer W.S. van der Sterre, directeur van de N.V. tot Exploitatie van Onroerende en Roerende goederen Prins Hendrik, langs de Parklaan en omliggende lanen karakteristieke middenstandswoningen en kleine villa's optrekken. Voorbeelden hiervan zijn de panden op Parklaan 35 en 37 uit 1922-1923 met trapeziumvormige voorgevels in oranjerode Belgische baksteen en het op 7 mei 1921 vergunde rietgedekte landhuis Karekiet op nummer 42 van dr. H.J. van Lummel. Een beroemde vroege bewoner was de Vlaams-Nederlandse astrofysicus en hoogleraar prof. dr. Marcel Minnaert, die in 1920 samen met zijn moeder op Parklaan 88 de villa Huize De Blauwvoet liet bouwen, voorzien van een sterrenwacht-observatieplateau op het dak en gevelspreuken uit het gedicht van Albrecht Rodenbach; hier woonde hij dertig jaar en schreef hij zijn driedelige klassieker De natuurkunde van 't vrije veld.

Op 29 februari 1932 besloot de gemeenteraad de Parklaan in zuidelijke richting door te trekken tot de gelijktijdig benoemde Noord-Houdringelaan, terwijl de korte westelijke zijtak naar de Soestdijkseweg Zuid voortaan de naam Hoflaan droeg. Aan de rand van het villapark verrees tussen 1930 en 1932 bovendien de rietgedekte Van Everdingenschool (later Oranje Nassauschool, rijksmonument 514873) naar ontwerp van gemeentearchitect P.J. Vermaak, die zakelijk-expressionistische baksteenarchitectuur in de geest van W.M. Dudok en Frank Lloyd Wright combineerde met het landelijke karakter van het park. Samen met behouden gebleven interbellumpanden zoals het gemeentelijk monument op Parklaan 45 weerspiegelt de laan nog altijd de vooroorlogse villaparkcultuur van Bilthoven-Zuid.

Forensen bij het N.S.-station Bilthoven en de spoorwegovergang in de Soestdijkseweg, de levensader voor het villapark Overbosch en de Parklaan (circa 1925)
Forensen bij het N.S.-station Bilthoven en de spoorwegovergang in de Soestdijkseweg, de levensader voor het villapark Overbosch en de Parklaan (circa 1925)
Bron: Collectie Het Utrechts Archief / Het Utrechts Archief (169383) via Wikimedia Commons · PDM
Forensen bij het N.S.-station Bilthoven en de spoorwegovergang in de Soestdijkseweg, de levensader voor het villapark Overbosch en de Parklaan (circa 1925)
Forensen bij het N.S.-station Bilthoven en de spoorwegovergang in de Soestdijkseweg, de levensader voor het villapark Overbosch en de Parklaan (circa 1925)
Bron: Collectie Het Utrechts Archief / Het Utrechts Archief (169383) via Wikimedia Commons · PDM

Straatnaam en herkomst

Vroegste vermelding: 1920

Raadsbesluit van de gemeente De Bilt van 15 december 1920 waarbij de Parklaan en de Overboschlaan in het villapark Overbosch hun naam kregen, gelijktijdig met de bouw van onder meer Huize De Blauwvoet op Parklaan 88 in 1920 (Historische Kring d'Oude School / Online Museum De Bilt).

Herkomst naam: De Parklaan werd op 15 december 1920 door de gemeenteraad van De Bilt vernoemd naar haar ligging in het destijds nieuw aangelegde villapark Overbosch ten oosten van de Soestdijkseweg Zuid in Bilthoven.

Historische foto's

Forensen bij het N.S.-station Bilthoven en de spoorwegovergang in de Soestdijkseweg, de levensader voor het villapark Overbosch en de Parklaan (circa 1925) (1925)
Bron: Collectie Het Utrechts Archief / Het Utrechts Archief (169383) via Wikimedia Commons · Public Domain Mark
Bedrijvigheid bij het station Bilthoven in de jaren dertig, kort nadat de Parklaan in 1932 zuidwaarts werd doorgetrokken tot de Noord-Houdringelaan (1934) (1934)
Bron: Collectie Het Utrechts Archief / Het Utrechts Archief (169856) via Wikimedia Commons · Public Domain Mark
Voorgevel van buitenplaats Jagtlust (gemeentehuis De Bilt) aan de Soestdijkseweg Zuid, direct grenzend aan het villapark Overbosch bij de Parklaan (1968) (1968)
Bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed / Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (20035086) via Wikimedia Commons · CC BY-SA -4.0
De rietgedekte Oranje Nassauschool (voorheen Van Everdingenschool uit 1930-1932 van gemeentearchitect P.J. Vermaak) in villapark Overbosch bij de Parklaan (februari 2000) (2000)
Bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed / Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (20002130) via Wikimedia Commons · CC BY-SA -4.0
Huize De Blauwvoet op Parklaan 88 in Bilthoven, gebouwd in 1920 met observatieplateau op het dak voor sterrenkundige prof. dr. Marcel Minnaert (mei 2021) (2021)
Bron: Hansmuller / Wikimedia Commons · CC BY-SA -4.0

Bronnen

Iets toe te voegen? Begin de geschiedenis van je huis aan Parklaan

Vul je huisnummer en e-mail in. Je krijgt een link om je eigen huispagina te openen.

Bezienswaardigheden in de buurt

Onderzochte huizen in de buurt

Van deze huizen is de geschiedenis via Homestory onderzocht.