Omgeving
Wat stond er vroeger op de plek van mijn huis
Wat stond er vroeger op de plek van mijn huis? Hisgis, Topotijdreis en kadastrale kaarten. Check je adres, gratis, zonder account.

Wat stond er vroeger op de plek van mijn huis? Elke woning staat op een perceel met een verleden — vaak ouder en gelaagder dan het huis zelf. De korte route: Hisgis en het minuutplan rond 1835, daarna Topotijdreis, dan kadastrale hulpkaarten, en tot slot namen uit die kaarten in Delpher.
Wil je meteen zien welke kaarten bij jouw adres horen? Check je adres, gratis, zonder account.
Vier stappen
- Hisgis en het minuutplan (rond 1835) — wie had het perceel, en was het huis, tuin, akker, bos of water? Hisgis en de Beeldbank Cultureel Erfgoed.
- Topotijdreis — schuif van die vroege kaart naar nu. Je ziet wanneer de straat komt, wanneer het weiland verdwijnt, wanneer het huidige volume verschijnt. Topotijdreis.
- Veldwerk en hulpkaarten — de contour op kadastraal niveau. Uitleg in Bouwjaar huis opzoeken en Vorige eigenaren van je huis achterhalen.
- Namen uit die kaarten in Delpher en lokale archieven — buitenplaats, boerderij, molen of eigenaar. Eén trefwoord uit de kaart is vaak genoeg voor een krantenbericht of een schilderij.
Oude straatnamen en vernummering maken stap 1 en 2 lastiger. Dan eerst oude adressen lezen. Het bredere stappenplan staat in Geschiedenis huis opzoeken en in de gids voor huisonderzoek.
Valkuilen: een minuutplan toont gebruik, geen sfeer — “weiland” kan een blekerij of een buitenplaats zijn. Topotijdreis springt in sprongen van jaren; een huis kan tussen twee bladen zijn gebouwd en weer verdwenen. En een naam op Hisgis is de kadastrale eigenaar, niet per se wie het land bewerkte. Stap 4 (Delpher, kringen) is bedoeld om die nuance terug te zetten.
Wat dat oplevert
Aan de rand van het centrum van Haarlem onderzochten we een kantoorwoning op de voormalige buitenplaats Rust Hoven, eigendom van Jacob Mendes de Leon: raadslid, koopman van Portugees-Joodse afkomst, vereeuwigd op schilderijen uit zijn tijd. Het Houtplein ligt in diezelfde rand van de stad.

In Breda lag vóór een stadsvilla het graanveld van de plaatselijke bakker. Vastgelegd in oude kaarten en kadastrale stukken.

In Amsterdam-Zuid staat een pand nu tussen brede lanen, maar niet zo lang geleden midden in het weiland — tussen molens, buiten de stad.

In Aerdenhout stond een villa op grond van Groot-Bentveld, waar Catharina Dull woonde. Haar eerste man, Gasper Westrik, overleed in 1825 en was de laatste eigenaar van een plantage in Guyana. Hij pleitte nog voor herinvoering van de slavenhandel. Na zijn dood liet Catharina in haar testament duizend gulden na aan Marianne, ‘geboren in de Colonie Berbice, uit de malatte slavin Kittij (…) welk lot ik mij aantrekke’.

Nog geen honderd jaar terug zag de plek van jouw woning er vaak anders uit. De vier stappen hierboven zijn hoe je dat hard maakt — niet alleen hoe je het vermoedt.
Jouw huis
Klaar om jouw adres te checken?
Zie direct bouwjaar, bronnen en of er een Homestory in zit. Gratis, zonder account.
Check mijn adres