Geschiedenis van Westeinde, 's-Gravenhage, Centrum
's-Gravenhage, Centrum, Zuid-Holland
Het Westeinde is een van de oudste straten van Den Haag en dankt zijn naam aan de ligging aan de westkant van het oude centrum. Het was vanouds de invalsweg vanuit het Westland en Loosduinen naar het hart van de stad. De straat loopt van de Riviervismarkt tot de Noord-West Buitensingel en was vroeger verdeeld in het Hooge Westeinde, tussen de Riviervismarkt en de Assendelftstraat, en het Lage Westeinde, van de Assendelftstraat tot de Loosduinse brug. Wie in de zeventiende eeuw vanuit het westen de stad binnenkwam, stak de Westsingelgracht over via een ophaalbrug met het wapen van Den Haag. Net binnen de gracht stonden aan weerszijden van de straat twee korenmolens. Al in de vijftiende eeuw lagen hier kloosters. Omstreeks 1466 had het Agnietenklooster al een kapel of kerk aan het Westeinde; die werd in 1487 vervangen. Het klooster werd in 1572 verwoest, en in de zestiende eeuw kreeg het Burgerweeshuis een plaats op het kloosterterrein. Rond 1480 werd aan het Westeinde het Sint-Barbaraconvent gebouwd. Bij onderzoek in 2015 bleek dat de panden Westeinde 40-42, eeuwenlang de Stadsbank van Lening, nog een kap en een moerbalk uit 1486 van dit convent bevatten. Daarmee horen ze tot de oudste gebouwen van Den Haag. Sinds 1861 is aan het Westeinde ook het Sint-Vincentius Stadsklooster gevestigd. Op nummer 12 staat het Spaansche Hof, in 1469 gebouwd en bekend als het huis van de familie Van Assendelft; ook Johan de Witt woonde er. Cornelis Pronk tekende het in 1740. Op de binnenplaats verrees in 1841 een kerk, de Sint-Teresia van Avilakerk. Van 1862 tot 1981 was het huis de residentie van eerst de Spaanse en later de Britse ambassadeur. Op 22 maart 1979 werd de Britse ambassadeur Sir Richard Sykes bij zijn ambtswoning vermoord, waarna de residentie verhuisde. Tegenover het Spaansche Hof staan het voormalige Burgerweeshuis en de Fundatie van Renswoude. Vanaf 1880 reed er een paardentram door de smalle straat; sinds 1928 rijdt er geen openbaar vervoer meer.

Bron: Cornelis Pronk / Haags Gemeentearchief, via Wikimedia Commons · Public domain
Woon je aan de Westeinde?
Vul je huisnummer in en ontdek de geschiedenis van je huis. We openen Homestory met straat, nummer en plaats al ingevuld.
Straatnaam en herkomst
Vroegste vermelding: 1466
Omstreeks 1466 had het Agnietenklooster 'reeds zijn kapel of kerk in het Westeinde' (De Huisvriend, via DBNL). De Haagse Encyclopedie noemt de straatnaam 'historisch'; het Spaansche Hof dateert volgens Wikipedia van 1469 en het Sint-Barbaraconvent van circa 1480.
Herkomst naam: Het Westeinde is genoemd naar zijn ligging aan het westelijke einde van het oude Den Haag, waar de weg uit Loosduinen en het Westland de stad binnenkwam.
Historische foto's
Bron: Cornelis Pronk / Haags Gemeentearchief, via Wikimedia Commons · Public Domain Mark
Bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (beeldbank), via Wikimedia Commons · CC BY-SA 4.0
Bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (beeldbank), via Wikimedia Commons · CC BY-SA 4.0
Bron: Gerard Dukker / Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (beeldbank), via Wikimedia Commons · CC BY-SA 4.0
Bron: Koen Suyk / Anefo / Nationaal Archief, Fotocollectie Anefo, via Wikimedia Commons · CC0
Bronnen
- Haagse Encyclopedie (denhaag.wiki): Westeinde — Naam naar ligging in het westen; oorspronkelijk Hoge en Lage Westeinde; straatnaam historisch
- Wikipedia NL: Westeinde (Den Haag) — Invalsweg uit Westland en Loosduinen; ophaalbrug en molens; Spaansche Hof 1469; residentie 1862-1981; Barbaraconvent 1480/1486; Stadsklooster 1861; tram 1880-1926, bus tot 1928
- De Huisvriend (DBNL): Agnietenklooster en Burgerweeshuis — Klooster ca. 1447; omstreeks 1466 kapel in het Westeinde; kerk vervangen 1487; verwoest 1572; Burgerweeshuis
- Haags Gemeentearchief / Wikimedia Commons: Huis van Assendelft aan het Westeinde, Cornelis Pronk, 1740
- Nationaal Archief / Anefo: ingang ambtswoning Westeinde na de aanslag op Sir Richard Sykes, 22 maart 1979
Bezienswaardigheden in de buurt
Onderzochte huizen in de buurt
Van deze huizen is de geschiedenis via Homestory onderzocht.
- Het verhaal van Valkenboslaan 111, 's-Gravenhage
Valkenboslaan 111, 's-Gravenhage - De eigenaren van Noordplein 50, Rotterdam
Noordplein 50, Rotterdam
