Check je huis

Geschiedenis van Singel, Amsterdam

Amsterdam, Noord-Holland

Het Singel is de binnenste gracht van de Amsterdamse grachtengordel en loopt van het IJ naar het Muntplein, waar het uitmondt in de Binnen-Amstel. Het Singel werd rond 1428 gegraven van het IJ tot de Boerenwetering, en rond 1450 volgde het resterende deel tot de Amstel. Tot de stadsvergroting van ongeveer 1585 vormde het de westelijke grens van de stad. Vanaf 1481 werd de aarden wal aan de stadszijde vervangen door een stenen muur met poorten en torens. In die tijd heette de gracht ook wel de Stedegracht, een naam die destijds gold voor het huidige Singel, de Kloveniersburgwal en de Geldersekade samen. In 1601 werden de stadsmuren afgebroken, waarna het Singel geleidelijk een woongracht werd. In de zeventiende eeuw probeerde het stadsbestuur de naam Koningsgracht in te voeren, als eerbetoon aan koning Hendrik IV van Frankrijk, maar die naam sloeg niet aan; het Koningsplein herinnert er nog aan. Langs de kade lagen schepen op Londen en Rouaan, waardoor stukken Londense Kaai en Rouaansche Kaai werden genoemd. De Torensluis uit 1648 is de oudste bewaarde en breedste brug van de binnenstad, gebouwd op de plek van de in 1829 gesloopte Jan Roodenpoortstoren. In 1671 kwam de Ronde Lutherse Kerk gereed, die een foto uit 1859 al bij de Haarlemmersluis laat zien. Het Singel bleef een levendige gracht met markten en bedrijvigheid. Een stereofoto van rond 1890 toont een groente- en fruitmarkt op de kade, en tussen het Koningsplein en het Muntplein ligt de Bloemenmarkt, waar de stallen op in het water drijvende schuiten staan. Een foto van rond 1875 laat nog het oude Muntgebouw bij de Munttoren zien, dat in 1884 werd gesloopt. In december 1954 werden aan het Singel kerstbomen gelost. Aan de gracht staan bijzondere panden als het smalle huisje op Singel 7, de Krijtberg op nummer 446 en de Universiteitsbibliotheek op nummer 425. Amsterdammers zeggen overigens niet de Singel, maar het Singel.

De Lutherse Nieuwe Kerk, de Ronde Lutherse Kerk, aan het Singel bij de Haarlemmersluis, stereofoto van Pieter Oosterhuis en Andries Jager, 1859.
De Lutherse Nieuwe Kerk, de Ronde Lutherse Kerk, aan het Singel bij de Haarlemmersluis, stereofoto van Pieter Oosterhuis en Andries Jager, 1859.
Bron: Pieter Oosterhuis, Andries Jager / Rijksmuseum Amsterdam, via Wikimedia Commons · CC0

Woon je aan de Singel?

Vul je huisnummer in en ontdek de geschiedenis van je huis. We openen Homestory met straat, nummer en plaats al ingevuld.

Straatnaam en herkomst

Vroegste vermelding: 1428

Het Singel werd rond 1428 gegraven van het IJ tot de Boerenwetering; rond 1450 volgde het deel tot de Amstel.

Herkomst naam: Het Singel dankt zijn naam aan het woord singel, een water of weg langs de buitenrand van een stad: in de vijftiende eeuw vormde deze gracht de stadsgrens van Amsterdam.

Historische foto's

De Lutherse Nieuwe Kerk, de Ronde Lutherse Kerk, aan het Singel bij de Haarlemmersluis, stereofoto van Pieter Oosterhuis en Andries Jager, 1859. (1859)
Bron: Pieter Oosterhuis, Andries Jager / Rijksmuseum Amsterdam, via Wikimedia Commons · CC0
Het Singel gezien naar de Munttoren, met het oude Muntgebouw dat in 1884 werd gesloopt, ca. 1875. (1875)
Bron: Stadsarchief Amsterdam, via Wikimedia Commons · Public Domain Mark
Groente- en fruitmarkt op het Singel bij de nummers 369-373, stereofoto, ca. 1890. (1890)
Bron: Stadsarchief Amsterdam, via Wikimedia Commons · Public Domain Mark
Het Singel met de Bloemenmarkt, gezien richting het Koningsplein, prentbriefkaart, ca. 1910. (1910)
Bron: Stadsarchief Amsterdam, via Wikimedia Commons · Public Domain Mark
Kerstbomen worden gelost aan het Singel, 6 december 1954. (1954)
Bron: Daan Noske / Nationaal Archief, Fotocollectie Anefo, via Wikimedia Commons · CC0

Bronnen

Bezienswaardigheden in de buurt

Onderzochte huizen in de buurt

Van deze huizen is de geschiedenis via Homestory onderzocht.

Check jouw huis

Andere straten in Amsterdam

HerengrachtPrinsengrachtKeizersgrachtLijnbaansgrachtLauriergracht

Zelf je huis onderzoeken