Geschiedenis van Maredijk, Leiden, Maredijkbuurt

De Maredijk in Leiden werd vermoedelijk rond 1200 aangelegd langs de Mare, een getijdenriviertje van de Rijn met wisselende stromingen. Het gebied was eeuwenlang een onbewoond, drassig veengebied tussen de Poelgeester strandwal bij Oegstgeest en de Mare; zo'n negenhonderd jaar geleden begonnen hier de eerste ontginningen. De Mare liep in de middeleeuwen als zijtak van de Oude Rijn tussen Leiden en het Haarlemmermeer en werd ook Maerne genoemd, in de zeventiende en achttiende eeuw Maarne. Het woord mare betekent water, met name stilstaand water, en is waarschijnlijk verwant met meer.

Leiden had door groei extra grond nodig en trok in 1611 het gebied bij de stad. De Rijnsburgersingel werd gegraven en vormde de zuidgrens; het zuidelijke deel werd Leids, de rest bleef bij Oegstgeest. Bij de verkaveling van 1613 ontstond de Maredijkbuurt, een van de oudste buurten buiten de singels, met vooral speeltuinen, ofwel pleziertuinen, met speelhuizen: tuinhuizen of koepels. Er kwamen ook kleerblekerijen en molens. Vanaf ongeveer 1700 was hier de beroemde bloemisterij De Aloë te vinden, en enkele speelhuizen bestaan nog altijd.

In 1842 werd de buurt verkleind door de aanleg van de spoorlijn Haarlem-Den Haag. Rond 1880 had Leiden opnieuw ruimte nodig, en de tuinderijen en bedrijfjes bij de Maredijk en de Aloëlaan maakten geleidelijk plaats voor woningbouw, een ontwikkeling die tot de Tweede Wereldoorlog doorging. In 1896 breidde Leiden opnieuw uit ten koste van Oegstgeest. Het waterschap van de polder Marendijk werd in 1969 opgeheven, en de polder werd bij Leiden gevoegd. Op 24 januari 2013 vierde de buurt dat de basis voor de Maredijkbuurt precies vierhonderd jaar eerder was gelegd.